Flawonoidy – zmysłowy sekret konopi

Flawonoidy – zmysłowy sekret konopi

Omawialiśmy już właściwości kannabibiolu i jego formy kwasowej, przyjrzeliśmy się mniej popularnym kannabinoidom, czas na mniej znane składniki konopi. Obok terpenów i terpenoidów to właśnie flawonoidy (związki flawonowe) są najistotniejszą grupą odpowiedzialną za właściwości olejków konopnych i wspomagającą działanie naturalnych kannabinoidów. Czym są flawonoidy, jakie są ich właściwości i działanie, gdzie je znaleźć?

Występowanie flawonoidów

Choć przyjrzymy się dziś głównie flawonoidom zawartym w konopiach, a więc także w ich dobrej jakości przetworach, takich jak konopne olejki CBD, warto wiedzieć, że rodzina flawonoidów jest niezwykle rozległa. Należą one do ogromej, liczącej ponad osiem tysięcy reprezentantów, rodziny związków organicznych powszechnych w świecie roślin. Flawonoidy roślinne (bo istnieją też syntetyczne) możemy znaleźć w bardzo wielu roślinach, szczególnie zaś rozpowszechnione są w cytrusach, roślinach strączkowych, burakach, papryce, winie, i, oczywiście, konopiach. Wiele ze związków flawonowych nosi zresztą nazwy odsyłające wprost do roślin w których zidentyfikowano je po raz pierwszy, bądź w których występują w szczególnej obfitości: nie jest trudno domyślić się gdzie znajdziemy, na przykład, pelargonidynę czy petunidynę.

Jak przystało na prastarą roślinę o dziesiątkach zastosowań, również i konopie mogą pochwalić silną reprezentacją flawonoidów – znajdziemy w nich nie tylko kaempferol, luteloinę, czy kwercetynę, ale i całą grupę flawonoidów unikalnych dla konopi, zwanych kannaflawinami.

Właściwości flawonoidów

Choć sama nazwa sugerowałaby, że flawonoidy odpowiedzialne są przede wszystkim za smak i aromat roślin, to wykazują one znacznie szersze spektrum działania, w tym istotne właściwości prozdrowotne. Szczególnych właściwości flawonoidów jest chyba tyle co ich samych, znajdziemy więc rozkurczowe i moczopędne (w skrzypie polnym), czy uszczelniające układ krwionośny (w miłorzębie japońskim), jednak do najważniejszych należą te uniwersalne. Flawonoidy spełniając więc przede wszystkim funkcję barwników (już wiemy skąd taka ich obfitość w winie i burakach), naturalnych insektocydów i fungicydów oraz przeciwutleniaczy. Szczególnie ta ostatnia właściwość jest interesująca i należy do najbardziej wartościowych cech flawonoidów.

Prozdrowotne działanie flawonoidów

Działanie przeciwutleniające należy do najważniejszych prozdrowotnych właściwości flawonoidów. Poza nimi większość związków flawonowych wykazuje też istotne działanie przeciwzapalne, przeciwgrzybiczne, rozkurczowe, czy wzmacniające układ krwionośny. Dużej zawartości flawonoidów w ziołach można przypisać ich powszechność w medycynie tradycyjnej. Również rozpowszechnione przekonanie o dobroczynnym wpływie czerwonego wina na serce i skórę można w dużej mierze połączyć z wysoką zawartością flawonoidów w winorośli.

Dodatkowo, preparaty i same rośliny bogate we flawonoidy wspomagają leczenie hemoroidów, krwawień podskórnych oraz ; przypisuje się im działanie uodparniające, ułatwiają także przyswajanie witamin, zapobiegają utlenianiu witaminy C, zwiększając tym samym jej skuteczność. Chronią również przez zakrzepami, które stanowią jedną z głównych przyczyn występowania udaru mózgu. N W końcu, w związku z ich działaniem przeciwutleniającym, coraz więcej mówi się też o roli flawonoidów w zmniejszaniu ryzyka zachorowania na niektóre odmiany nowotworów, w szczególności raka płuc, piersi i okrężnicy.

Już pobieżne spojrzenie na właściwości flawonoidów musi robić wrażenie. A jak na tym tyle wypadają flawonoidy zawarte w konopiach?

Flawonoidy w konopiach

Rzut oka na wiele właściwości flawonoidów uzmysławia, że pokrywają się one w pewnej mierze z przypisywanymi konopiom. Pomijając efekty synergii, o których dalej, wrażenie to może mówić nam coś istotnego o konopiach jako takich – czyżby wiele prozdrowotnych czy leczniczych właściwości Cannabis można było przypisać właśnie flawonoidom?

Nie do końca. Jednak poza obecnością „pospolitych” flawonoidów (do najpowszechniej występujących w cannabis należą: beta-sitosterol, apigenina i kwercetyna) konopie mogą poszczycić się specyficzną grupą kannaflawinów, zaś właściwości tych poszczególnych związków są niezwykle obiecujące.

Odróżnianie kannaflawinów od reszty flawonoidów, jak również wyszczególnianie ich działania jest obecnie przedmiotem żmudnej pracy naukowców. Już teraz wiadomo jednak, że, na przykład, kannaflawin-A jest inhibitorem prostaglandyny PGE-2. Przekładając to na język bardziej zrozumiały: PGE-2 jest odpowiedzialna za powstawanie stanów zapalnych i zwykle dobrze odpowiada na potraktowanie niesteroidowymi lekami antyzapalnymi, takimi jak aspiryna. Okazuje się jednak, że kannaflawin-A działa w podobny sposób, wykazując przy tym mocniejszy efekt niż aspiryna, szczególnie ze wzrostem dawki.

Obecnie badane są także kannaflawin-B i kannaflawin-C: sprawdzane są ich efekty synergii z kannabinoidami i innymi flawonoidami i terpenoidami. Już teraz wiadomo, że flawonoidy (nie wiadomo, czy konkretnie kannaflawiny, czy cała grupa związków w ogóle) wykazują podobną relację z THC jak CBD, słowem: hamują jego psychotyczne działanie. Nie jest to może informacja szczególnie przydatna amatorom konopnych olejków CBD, gdyż, przypomnijmy, przetwory konopi włóknistych są całkowicie pozbawione właściwości psychoaktywnych, może być to jednak cenna wiadomość dla miłośników „rekreacyjnej” marihuany… a także przyczynek by zbadać antypsychotyczne właściwości flawonoidów solo.

Flawonoidy w olejkach konopnych

A jeśli już o synergiach mowa… Flawonoidy są także często podnoszonym argumentem w dyskusji o tzw. „entourage effect” – czyli, w uproszczeniu efekcie synergii, bądź otoczenia. W tym kontekście pożądany „entourage effect” jest całościowym działaniem rośliny w całym jej bogactwie – w przeciwieństwie do prokurowych przez koncerny farmaceutyczne preparatów izolujących pojedyncze aktywne kannabinoidy. Jest to jeden z argumentów w dyskusji zwolenników medycznej marihuany ze środowiskami farmaceutycznymi oferującymi koncentraty w rodzaju Sativexu, czy Dronabinolu.

Nie musimy wchodzić w szczegóły tej dysputy, gdyż nie o medycznej marihuanie tutaj mowa. Co jest jednak dla nas istotne, to to, że także w mających status suplementów diety przetworach konopi – takich jak konopne olejki CBD – zgodność ekstraktu z naturalnym profilem rośliny, uwzględnianie nie tylko kannabinoidów, ale i substancji towarzyszących jest kluczowa.

Choć właściwości unikalnych dla konopi kannaflawinów są dopiero poznawane, już cechy dobrze poznanych „zwykłych” flawonoidów stanowią prawdziwy skarbiec. Jednocześnie są to skarby farmakopei tradycyjnej, od wieków znanych zielarzom – trudno o lepszą rekomendację. Niepozorne flawonoidy stanowią fantastyczne uzupełnienie właściwości kluczowych kannabinoidów – pamiętajcie o tym gdy następnym razem będziecie kontemplować soczystą zieleń, czy intensywny aromat krzaczka konopi